środa, 7 grudnia, 2022

Choroba dwubiegunowa i ciąża

Drugim ciekawym wykładem z przedwczorajszej konferencji „El Camino Health 5th Annual Maternal Mental Health Symposium”, który chciałbym omówić było zastosowanie leków stabilizujących nastrój w ciąży i połogu. Wykład wygłosiła dr Crystal Clark.

Przypominam, że choroba dwubiegunowa (ChAD) u kobiet różni się przebiegiem od mężczyzn, w następujących aspektach:

  • dochodzi do częstszych zmian faz,
  • częściej występuje ChAD z hipomaniami, a nie maniami,
  • częściej występują okresy depresji, niż manii,
  • rozpoznanie stawia się dużo później (po ok. 11 latach od początku choroby, vs 7 lat w przypadku mężczyzn)
  • występuje większa częstość epizodów mieszanych.

Jak pisałem wielokrotnie, istnienie zaburzeń psychicznych u kobiety przed ciążą jest bardzo silnym pozytywnym czynnikiem prognostycznym (tzn. oznacza duże ryzyko) dla nawrotu choroby w ciąży i połogu.

Nie inaczej jest w przypadku kobiet z ChAD. Ocenia się, że ryzyko epizodu ChAD u kobiety w ciąży wynosi 45-50%, natomiast po urodzeniu dziecka spada do 20-50%.

Oczywiście najważniejszym czynnikiem wpływającym na ryzyko jest fakt przyjmowania lub nieprzyjmowania leków stabilizujących nastrój. Według badań, jeśli kobieta z ChAD nie przyjmuje leków w ciąży, ryzyko nawrotu jest ogromne, bo 66%. U kobiet przyjmujących stabilizatory nastroju w ciąży jest to zaledwie 23%. W praktyce przekłada się to na fakt, że kobiety z ChAD mają 7x większe ryzyko pierwszej hospitalizacji psychiatrycznej w czasie pierwszego miesiąca po urodzeniu dziecka.

Jeśli rzeczywiście dojdzie do nawrotu choroby w ciąży, to najczęściej jest to epizod depresyjny, ale niestety aż u 25% kobiet dochodzi do epizodu psychotycznego. W tym miejscu chciałbym zaprezentować moim zdaniem najważniejszy slajd z przedwczorajszej konferencji, dotyczący następstw nieleczenia ChAD w ciąży.

Slajd z prezentacji dr Crystal Clark, dotyczący następstw nieleczenia ChAD w ciąży.

Do następstw tych należą:

  • opóźnienie wzrostu wewnątrzmacicznego
  • niska masa urodzeniowa
  • stan przedrzucawkowy
  • poród przedwczesny
  • zaburzenia neurorozwojowe
  • impulsywność prowadząca do nieprzewidywalnych zachowań (co ma wpływ na płód)
  • samobójstwa

Najlepszym kwestionariuszem do oceny zaburzeń afektywnych jest MDQ, którego polską wersję znaleźć można tutaj.

Jarosław Jóźwiak
Jarosław Jóźwiak
Dr hab. n. med. Jarosław Jóźwiak jest lekarzem psychiatrą specjalizującym się w tematyce ADHD i psychiatrii perinatologicznej, laureatem wielu nagród naukowych m.in. Premiera RP, Polskiej Akademii Nauk, Ministra Zdrowia. Jest współzałożycielem i Dyrektorem Medycznym klinik ALMA Centrum Terapii Kobiety i Dziecka. Jego zainteresowania naukowe dotyczą neurobiologii, chorób psychiatrycznych i neurologicznych.

powiązane artykuły

4,656FaniLubię
1,495ObserwującyObserwuj
1,640SubskrybującySubskrybuj

Popularne artykuły

%d bloggers like this: